OPRICHTING VAN EEN DORPSHUIS

Samenstellen van de projectgroep

Wanneer het initiatief tot het oprichten van een dorpshuis genomen is, om het even door wie (lokaal bestuur, bewonersgroep, externe organisatie,...), dan wordt er eerst een projectgroep samengesteld die de voorbereidingen voor de start zal meemaken. De projectgroep kan een heel diverse samenstelling hebben en o.m. bestaan uit inwoners van het dorp, leden van plaatselijke verenigingen, de lokale overheid en externe organisaties. De projectgroep komt op regelmatige tijdstippen samen om de concrete voorbereidingen voor de opstart van een dorsphuiswerking te maken. Binnen de projectgroep worden de taken zo goed mogelijk verdeeld om een vlotte werking te kunnen garanderen.

Bepalen van de doelstellingen

Het is belangrijk om, vooraleer tot de concrete oprichting van een dorpshuis over te gaan, gezamenlijk de doelstellingen de bepalen. De algemene doelstelling van een dorpshuis is het verbeteren van de sociale cohesie en de dienstverlening in het dorp, maar elk dorpshuis heeft z'n eigen specificiteit. Een dorpshuis ontstaat vanuit de dorpsbewoners en heeft nood aan een groot draagvlak in het dorp wil het kans op slagen maken. Vandaar dat er gezamenlijk een aantal doelstellingen moeten worden vooropgesteld waar iedereen kan achterstaan. Zo bijvoorbeeld kunnen sommige initiatiefnemers vooral de klemtoon willen leggen op de ontmoetingsfunctie, terwijl andere vooral de dienstverlening en de informatiefunctie willen uitbouwen, of nog, er vooral een plek van willen maken waar bewoners, organisaties en lokale overheid mekaar vinden om nieuwe impulsen te geven aan het dorp.

Op zoek naar een geschikte locatie

Een dorpshuis is een laagdrempelige voorziening in het dorp. Dat wil dus zeggen goed bereikbaar, bij voorkeur op het gelijkvloers, en goed zichtbaar. Er wordt ook van verwacht dat het gebouw/lokaal een minimale grootte heeft om de beoogde functies een plaats te geven; we denken hier bijvoorbeeld aan een ontmoetingsruimte, een ruimte voor zitdagen, eventueel een keukentje en een bureel voor de medewerker(s).

Een oud-gemeentehuis, een oude school (of delen ervan), een vroege winkel of een ander leegstaand gebouw kunnen hiervoor uitermate geschikt zijn. In een enkel geval is een gemeentebestuur misschien wel bereid om een gebouw op te trekken om het dorpshuis (samen met andere functies) een plaats te geven.

Uitwerken van de structuur

Wanneer men het eens is over de doelstellingen van het dorpshuis kan men de structuur van de uitbating beginnen uitwerken. Deze hangt uiteraard volledig af van wat men met het dorpshuis wil bereiken en hoe men dat in de praktijk zal brengen (openingsuren, aantal activiteiten en/of zitdagen, nieuwe diensten opzetten,...). Deze keuzen, maar ook de verhouding met het gemeentebestuur en andere partners, zullen mede bepalend zijn voor de structuur die wordt opgezet. Wordt het dorpshuis volledig getrokken door de projectgroep als feitelijke vereniging, wordt een vzw opgericht, gaat men daarbij samenwerking aan met het gemeente- of OCMW-bestuur, wordt het dorpshuis een gemeentelijk dienst,...?

Samenwerking met andere partners

Afhankelijk van de vooropgestelde doelstellingen van een dorpshuis kan er met verschillende partners samengewerkt worden - is het trouwens aangewezen om met anderen samen te werken.
Samenwerking met gemeente- en/of OCMW-bestuur is bijna vanzelfsprekend, onder meer op het vlak van ter beschikking stellen of huren van een geschikte locatie, werkingsmiddelen en eventuele personeelsinzet, maar zeker ook op inhoudelijk vlak.
Daarnaast is ook samenwerking met het lokale verenigingsleven en (boven)gemeentelijke organisaties aangewezen om de dorpshuiswerking (of een deel daarvan - bvb. de activiteiten of de dienstverlening) uit te bouwen.
Ook op het vlak van tewerkstelling van kansengroepen in het dorpshuis of voor het aanbieden van nieuwe diensten of voorzieningen kan worden samengewerkt met (boven)lokale organisaties of diensten, bvb. voor de uitbouw van een strijkatelier of huishoudhulp (via een dienstenchequebedrijf).

Actieplan en fasering

Een actieplan moet duidelijk bevatten wie wat, waar en tegen wanneer kan doen. De planning moet zeker lopen tot op het moment dat de dorpshuiswerking werkelijk van start gaat.
Het opmaken van een actieplan gebeurt door de projectgroep, in samenspraak met alle samenwerkingspartners.

Bekendmaking in het dorp

Wil een dorsphuis slagen in zijn opzet, dan moet het een groot draagvlak vinden in het dorp. Vandaar dat de bekendmaking naar de dorspbewoners toe van het grootste belang is. Dit kan gebeuren via een nieuwsbrief, berichten in de regionale pers, gemeentelijke website en informatieblad,... Of de projectgroep kan een eigen website bouwen...

Aan de slag

Uiteindelijk gaat de dorpshuiswerking op een bepaald moment van start. Dit wordt meestal gekoppeld aan een officieel openingsmoment waarop alle inwoners van het dorp en het gemeentebestuur uitgenodigd worden.